Włoski potoczny rządzi się swoimi prawami, ale nadmierne upraszczanie wypowiedzi sprawia, że brzmi ona monotonnie i mało inteligentnie. Cel tej lekcji? Zastąpić językowe nawyki (vezzi verbali) bogatszym słownictwem.
1. Trzy główne błędy, na które zwraca uwagę autor
W tekście wyróżniono trzy pułapki, w które najczęściej wpadają Włosi (i obcokrajowcy) podczas opowiadania historii:
Abuso del presente storico (Nadużywanie czasu teraźniejszego w przeszłości): Używanie czasu teraźniejszego do opowiadania o tym, co wydarzyło się wczoraj (np. Ieri vado al supermercato e vedo...). Użyte raz na jakiś czas ożywia opowieść, ale stosowane non-stop wprowadza chaos chronologiczny.
Ripetizione pedante dei dialoghi (Męczące odtwarzanie dialogów): Dosłowne cytowanie każdej wymiany zdań: „Ja mu mówię, a on mi mówi, to ja mu znowu mówię...”.
Il tormentone „Io gli faccio / Lui mi fa”: Zastępowanie czasownika dire (mówić) czasownikiem fare (robić) w znaczeniu „ja do niego mówię / on do mnie”. To absolutny hit włoskiej ulicy, który potwornie spłaszcza język.
2. Słowniczek i synonimy: Jak mówić lepiej?
Zamiast powtarzać w kółko „...e io gli dico / io gli faccio”, warto wprowadzić do swoich opowieści precyzyjne czasowniki. Dzięki temu Twoje historie będą bardziej dynamiczne i naturalne.
| Czasownik potoczny (Do ograniczenia) | Elegancki/Precyzyjny odpowiednik | Znaczenie |
| Io gli faccio / Gli dico | Io gli rispondo | Odpowiadam mu |
| Lui mi fa / Mi dice | Lui mi replica / ribatte | On mi ripostuje / odpowiada |
| Io gli ho detto | Io ho osservato | Zauważyłem / skomentowałem |
| Lui mi ha detto | Lui ha affermato | On stwierdził |
| Io gli faccio | Io esclamo | Wykrzykuję / mówię z emfazą |
3. Ćwiczenie praktyczne: Esercizio di trasformazione
Spójrz na poniższy tekst napisany „leniwym” językiem potocznym. Twoim zadaniem jest przeanalizowanie, jak można go poprawić przy użyciu czasów przeszłych (Passato Prossimo / Imperfetto) oraz bogatszych czasowników.
Wersja potoczna (Brzydka):
Ieri sono in centro, incontro Marco. Io gli faccio: „Ciao! Come stai?”. I lui mi fa: „Male, ho tanto lavoro”. Allora io gli dico che mi dispiace e lui mi fa che deve scappare.
Wersja poprawiona (Elegancka i poprawna):
Ieri ero in centro e ho incontrato Marco. Gli ho chiesto come stesse, i lui mi ha risposto tristemente di avere molto lavoro. Gli ho espresso il mio dispiace, dopodiché lui ha replicato di dover scappare.
„Parlare bene non significa sfoggiare un linguaggio pomposo, ma saper dosare le parole in base al contesto.” (Mówić dobrze nie oznacza popisywać się pompatycznym językiem, ale umieć dozować słowa w zależności od kontekstu).
Komentarze